به گزارش دریای اندیشه، توسعه و خدمت رسانی مطلوب به شهروندان، آرمانی است که تحقق آن مستلزم مدیریتی کارآمد، پاسخگو و آینده نگر در سطح شهر است. در این میان، شورای اسلامی شهر به عنوان نهاد تصمیم گیر و ناظر بر امور شهری، نقشی بی بدیل و تعیین کننده ایفا می کند. با نزدیک شدن به زمان انتخابات، این پرسش اساسی برای هر رای دهنده مطرح می شود که برای دفاع از حقوق شهروندی و برداشتن گامهای استوار در مسیر توسعه شهر، باید به چه کسی رای داد؟ پاسخ به این پرسش، نیازمند تاملی عمیق در ویژگی های یک عضو شایسته شورای شهر و درک دقیق از نقش حیاتی این نهاد است.
نقش و جایگاه شورای شهر از قانون تا عمل
شورای شهر، رکن اساسی مدیریت شهری و تجلیگاه مردم سالاری در عرصه محلی است. بر اساس قانون اساسی، این نهاد مسئول نظارت بر اداره امور شهر و انتخاب شهردار است. با این حال، کارکرد واقعی آن فراتر از این دو وظیفه کلاسیک است. شورای شهر در حقیقت، پارلمان محلی است که خواستها، نیازها و مطالبات شهروندان را به زبان قانون و سیاست ترجمه می کند. این نهاد از یک سو با تصویب آیین نامهها و طرحهای شهری (مانند طرح جامع و تفصیلی)، چارچوب فیزیکی و حقوقی توسعه شهر را تعیین می کند و از سوی دیگر، از طریق نظارت بر اجرای بودجه و عملکرد شهرداری، ضامن پاسخگویی مدیریت اجرایی و صیانت از بیت المال است.
تصمیمات شورا، از نامگذاری یک میدان کوچک محله تا تصویب طرح های عظیم حمل و نقل عمومی و اختصاص بودجه های کلان، مستقیماً بر کیفیت زندگی روزمره شهروندان اثر می گذارد. بنابراین، انتخاب اعضای این نهاد، انتخابی برای شکل دادن به چهره آینده شهر، توزیع عادلانه خدمات و نحوه پاسخگویی به چالش های پیشرو است. اعضای شورای شهر، وکلای واقعی مردم در صحنه مدیریت شهری هستند؛ وکالتی که مستلزم مسئولیت پذیری، تخصص و تعهد است.انتخاب نماینده مناسب، نیازمند بررسی مجموعه ای از ویژگیهای فردی، تخصصی و اخلاقی است. رای دهنده آگاه باید فراتر از شعارهای کلی و وعده های غیرعملی، به شاخصهای عینی و قابل ارزیابی توجه کند.
صداقت، سلامت مالی و تعهد اخلاقی شرط اول و غیرقابل معامله
اولین و مهمترین ویژگی یک عضو شورای شهر، درستکاری و دوری از فساد است. اعضای شورا بر بودجه های کلان شهرداری نظارت و برای آن تصمیم گیری می کنند. کوچکترین خدشه به امانتداری در این حوزه، به توسعه شهر و اعتماد عمومی لطمه ای جبران ناپذیر میزند. شهروندان باید به سوابق مالی و اجتماعی نامزدها با دقت بنگرند. شفافیت درآمد و دارایی و پایبندی به قانون، نشانه های ضروری امانتداری است. عضو شورا باید خدمت به شهر و مردم را بر منافع شخصی یا گروهی ترجیح دهد. شفافیت و پاسخگویی او در مورد عملکرد خود و همکارانش، سنگ بنای اعتماد عمومی است.
تخصص، دانش و تجربه مرتبط با مدیریت شهری
مدیریت شهر، دانشی پیچیده و میان رشته ای است. یک عضو شورا برای تصمیم گیری آگاهانه درباره مسائل متنوعی مانند حمل و نقل و ترافیک، شهرسازی، محیط زیست، امور مالی و بودجه، فرهنگ و امور اجتماعی نیازمند دانش پایه یا تجربه عملی در این حوزهه است. داشتن تحصیلات مرتبط (مانند مدیریت، شهرسازی، عمران، حقوق، محیط زیست، اقتصاد) یا سابقه مدیریتی موفق در نهادهای عمومی یا خصوصی، به نماینده کمک می کند تا مسائل را ریشه ای تحلیل و راه حل های کارشناسی ارائه دهد. نامزدی که از پیچیدگی های فنی یک طرح ترافیک یا برنامه ریزی کاربری اراضی بی اطلاع است، نمیتواند در شورا تصمیم سازی مؤثری داشته باشد.
درک عمیق از مشکلات، ظرفیتها و هویت شهر
نماینده شایسته باید با گوشت و پوست شهر زندگی کرده باشد. او باید محلات مختلف، بافت های اجتماعی گوناگون، مشکلات روزمره مردم، نقاط قوت و ضعف زیرساخت ها و هویت تاریخی و فرهنگی شهر را به خوبی بشناسد. این شناخت، تنها از طریق حضور مستمر در میان مردم و گفتوگوی راستین با اصناف، تشکل های مردمی، جوانان و سالمندان به دست می آید. نامزدی که برنامه هایش کپی شده از سایر شهرهاست و با واقعیتهای محلی انطباق ندارد، نمی تواند نماینده مؤثری باشد.
توانایی کار تیمی، تعامل سازنده و قدرت اقناع
تصمیمات شورا حاصل تبادل آرا، بحث و در نهایت رای گیری جمعی است. یک عضو منزوی یا تنشآفرین، حتی با بهترین ایده ها، ناتوان از پیشبرد اهدافش است. نماینده شایسته باید توانایی شنیدن فعال نظرات مخالف، ارائه استدلال قانع کننده، تعامل سازنده با سایر اعضا از جناح های مختلف و یافتن زمینه های مشترک را داشته باشد. اخلاق مداری در مجادلات و احترام به نتیجه نهایی رای گیری، از نشانه های بلوغ سیاسی یک عضو شوراست. او باید بتواند در عین حفظ اصول، برای پیشبرد مصالح شهر مصالحه کند.
آیندهنگری، داشتن برنامه و پیگیری اجرا
شهر یک موجود پویاست و مدیریت آن نیازمند چشم انداز بلندمدت.
نامزد شایسته باید برای چالش های کلیدی شهر (مانند آلودگی هوا، بحران آب، حاشیه نشینی، نابسامانی حمل ونقل، بافت های فرسوده) نه تنها نقد، که راه حلهای عملی، گام به گام و کارشناسی داشته باشد. پرسش از نامزدها درباره اولویت بندی مشکلات، برنامه زمان بندی شده و منابع مالی پیشنهادی برای اجرای وعده هایشان ضروری است. همچنین، یک نماینده مسئول، پس از انتخابات و در طول دوره نمایندگی، باید بر اجرای مصوبات نظارت کند و به صورت مستمر به مردم گزارش دهد.
عضو شورا باید نماینده کل شهر و منافع عمومی باشد. او نباید اسیر وابستگی های جناحی، گروهی یا تجاری شود که استقلال رای و تصمیم گیری اش را خدشه دار می کند. رای دهنده باید از سوابق نامزد درباره وابستگی هایش پرسوجو کند.
نماینده واقعی مردم، زمانی که منافع یک گروه خاص در تضاد با منافع کل شهر قرار میگیرد، جانب شهر را می گیرد.توسعه پایدار شهری، توسعه ای است که نیازهای نسل حاضر را بدون به خطر انداختن توانایی نسل های آینده برای برآورده کردن نیازهایشان تأمین کند. شورای شهر در تحقق این امر، نقش محوری دارد:توسعه متوازن و عادلانه: شورا با تصویب بودجه و نظارت بر توزیع امکانات، می تواند مانع از تمرکز خدمات در مناطق خاص و غفلت از محلات محروم شود.
این، عدالت فضایی را در شهر محقق میکند. حفاظت از محیط زیست شهری: تصویب طرح هایی برای افزایش فضای سبز، مدیریت پسماند، مقابله با آلودگی هوا و حفاظت از حریم رودخانه ها، از وظایف خطیر شوراست. تصمیمات شورا می تواند شهر را به سمت استفاده از انرژی های پاک و مقاوم سازی در برابر تغییرات اقلیمی سوق دهد .
تقویت اقتصاد محلی و سرمایه اجتماعی: شورا با حمایت از کسب وکارهای خرد، ساماندهی بازارهای محلی و ایجاد فضاهای عمومی باکیفیت (پارکها، کتابخانه ها، مراکز فرهنگی)، بستر لازم برای رونق اقتصاد محل های و تعاملات اجتماعی سالم را فراهم می کند.نظارت بر انتخاب شهردار: انتخاب یک شهردار توانمند، متخصص و مدیریت قوی، کلیدی ترین تصمیم شوراست. شورا باید با دقت و بر اساس شایسته سالاری، فردی را برگزیند که بتواند مجری خوب مصوبات و مدیری کارآفرین برای شهر باشد.
رای مردم تعیین کننده آینده شهر است
انتخابات شورای شهر، مهمترین فرصت برای مشارکت مردمی در اداره امور محله و شهر است. این رای، نه یک اقدام تشریفاتی، که تعیین سرنوشت کالبد و روح شهر برای چندین سال است. رای آگاهانه به نمایندهای که واجد تلفیقی از اخلاق، تخصص، تجربه، مردم داری و برنامه ریزی است، سرمایه گذاری برای ارتقای کیفیت زندگی خود، خانواده و همشهریان است. در مقابل، غیبت در انتخابات یا رای غیرمسئولانه، به معنای واگذاری مدیریت شهر به دستانی است که ممکن است صلاحیت این امانت بزرگ را نداشته باشند.
هنگام رای دادن، از خود بپرسید: آیا این نامزد در طول زمان، شفاف و قابل اعتماد بوده است؟ آیا دانش و توانایی لازم برای فهم و حل مسائل پیچیده شهر را دارد؟ آیا برنامه ای مشخص و عملی برای مهمترین چالش های شهر ارائه داده است؟ و آیا قول میدهد که به صورت مستمر با مردم در ارتباط باشد و به آنها گزارش دهد؟شهر زیبا، سالم، عادلانه و پویا، با مشارکت آگاهانه و انتخاب شایسته تک تک شهروندان ساخته می شود. فراموش نکنید که رای شما، همانند آجرهایی است که بنای آینده شهر را می سازد؛ دقت کنید که این آجرها از جنس صلاحیت، تعهد و امید باشد.
