عدالت در کانونِ مطالباتِ هرمزگان
نویسنده: مریم عزیزی 
هفته قوه قضاییه در هرمزگان امسال با طرح دو موضوع مهم همراه بود؛ نخست پیگیری حقوقی پرونده دانشآموزان قربانی حادثه مدرسه شجره طیبه میناب و دوم بررسی مشکلات مردم در زمینه تأمین سوخت و صفهای طولانی جایگاههای بنزین. موضوعاتی که هر یک به نوعی با حقوق شهروندان و مطالبات عمومی جامعه ارتباط دارند و مورد توجه افکار عمومی استان قرار گرفتهاند.
به گزارش اختصاصی خبرنگار دریای اندیشه،رئیس کل دادگستری هرمزگان در نشست خبری هفته قوه قضاییه با تشریح آخرین روند رسیدگی به پرونده حادثه مدرسه شجره طیبه میناب، از تکمیل بخش قابل توجهی از مستندات پرونده خبر داد و گفت اقدامات گستردهای برای شناسایی شهدا و جمعآوری مدارک مورد نیاز انجام شده است.
به گفته وی، در روزهای ابتدایی پس از وقوع این حادثه، مجموعه پزشکی قانونی استان و کشور با تمام ظرفیت وارد عمل شد تا فرآیند شناسایی قربانیان در کوتاهترین زمان ممکن انجام شود. این در حالی بود که حجم خسارتها و شرایط موجود، کار شناسایی را با دشواریهای فراوانی روبهرو کرده بود.
قهرمانی با قدردانی از تلاشهای کارشناسان پزشکی قانونی اظهار داشت که نیروهای این مجموعه با روحیهای جهادی و مسئولانه، شبانهروز برای تعیین هویت شهدا، انجام آزمایشهای تخصصی، صدور گواهیهای لازم و تکمیل مستندات پرونده تلاش کردند.
وی افزود: در شرایط عادی نیز رسیدگی به تعداد محدودی از پیکرها نیازمند امکانات و زمان قابل توجهی است، اما در این حادثه حجم کار بسیار گسترده بود و همین موضوع اهمیت تلاشهای انجام شده را دوچندان میکند.
رئیس کل دادگستری هرمزگان همچنین از جمعآوری تمامی اسناد و مدارک مورد نیاز خبر داد و گفت: اظهارات خانوادههای قربانیان، گزارشهای پزشکی قانونی، تصاویر، مستندات صحنه حادثه و سایر دلایل قانونی در پرونده ثبت و ضبط شده است.
وی با اشاره به روند قانونی رسیدگی به پروندههای مشابه توضیح داد که بر اساس مقررات آیین دادرسی کیفری، پروندههایی که دارای متهمان مشترک هستند باید در یک مرجع قضایی واحد مورد رسیدگی قرار گیرند تا تصمیمگیری نهایی با جامعیت بیشتری انجام شود.
بر همین اساس و با تصمیم مراجع قضایی کشور، مقرر شده تمامی پروندههای مرتبط با جنایات جنگی در تهران رسیدگی شود و پرونده حادثه مدرسه شجره طیبه میناب نیز برای ارسال به دادسرای امور بینالملل تهران آماده شده است.
قهرمانی در بخش دیگری از سخنان خود به ابعاد انسانی این حادثه اشاره کرد و گفت شدت خسارتهای وارده به اندازهای بوده که با وجود انجام بیش از یکصد نمونهبرداری تخصصی از بقایای پیکر شهدا، هنوز روند شناسایی برخی از قطعات و بقایای اجساد ادامه دارد.
این موضوع نشاندهنده گستردگی ابعاد حادثه و حجم خسارتهای وارد شده است؛ حادثهای که خانوادههای بسیاری را داغدار کرد و احساسات مردم استان هرمزگان و کشور را تحت تأثیر قرار داد.
رئیس کل دادگستری هرمزگان تأکید کرد قربانیان این حادثه دانشآموزان و افراد غیرنظامی بودند که هیچ نقشی در درگیریهای نظامی نداشتند و از این رو هدف قرار گرفتن آنان از منظر حقوق بینالملل بشردوستانه قابل دفاع و توجیه نیست.
وی همچنین با اشاره به تجربههای بینالمللی در رسیدگی به پروندههای مشابه اظهار داشت که در بسیاری از نقاط جهان عاملان جنایات جنگی حتی سالها پس از وقوع جرم نیز تحت تعقیب قرار گرفته و محاکمه شدهاند.
به گفته قهرمانی، گذشت زمان نمیتواند موجب فراموشی این گونه پروندهها شود و دستگاه قضایی با جدیت مسیر پیگیری حقوقی و قضایی آن را دنبال خواهد کرد.
وی افزود در پروندههای مرتبط با جنایات جنگی، مسئولیت تنها متوجه عاملان مستقیم نیست و در بسیاری از موارد آمران، فرماندهان و تصمیمگیرندگان نیز بر اساس قوانین بینالمللی مسئول شناخته میشوند.
قهرمانی تصریح کرد با توجه به تجهیزات پیشرفته و سامانههای اطلاعاتی مورد استفاده در عملیاتهای نظامی، ادعای بیاطلاعی از اهداف مورد حمله نمیتواند توجیه مناسبی برای فرار از مسئولیت باشد و همه افراد دخیل در فرآیند تصمیمگیری و اجرا باید پاسخگوی اقدامات خود باشند.
در بخش دیگری از این نشست خبری، رئیس کل دادگستری هرمزگان به یکی از مهمترین دغدغههای این روزهای مردم استان یعنی صفهای طولانی سوخت پرداخت.
وی با بیان اینکه مردم در شرایط مختلف همواره همراه نظام و کشور بودهاند، گفت شایسته نیست شهروندان برای دریافت سوخت ساعتها در صف انتظار بمانند.
قهرمانی افزود طی هفتههای گذشته جلسات متعددی با حضور مسئولان ذیربط برگزار شده تا دلایل ایجاد صفهای طولانی بنزین بررسی و برای رفع مشکلات موجود تصمیمگیری شود.
وی اظهار داشت یکی از فرضیههای مطرح شده در خصوص افزایش مصرف سوخت، احتمال رشد قاچاق بنزین بود اما بررسیهای میدانی و نظارتهای انجام شده نتایج دیگری را نشان داد.
به گفته رئیس کل دادگستری هرمزگان، اطلاعات به
دست آمده از سامانههای هوشمند سوخت و بررسی تراکنشهای مربوط به سوختگیری خودروها نشان میدهد مصرف غیرمتعارف و سازمانیافتهای که بتوان آن را به قاچاق گسترده سوخت نسبت داد مشاهده نشده است.
وی اعلام کرد روزانه بین ۱۰ تا ۱۲ هزار خودرو در بندرعباس اقدام به سوختگیری میکنند و بررسی خودروهایی که در فواصل زمانی کوتاه چند بار سوخت دریافت کرده بودند نیز نشانهای از قاچاق گسترده را آشکار نکرده است.
قهرمانی تأکید کرد مردم بندرعباس عامل قاچاق سوخت نیستند و افزایش مصرف بنزین در استان بیشتر ناشی از نیاز واقعی جامعه و شرایط خاص منطقه است.
وی گرمای شدید هوا، افزایش ترددها، شرایط اقلیمی هرمزگان، حضور نیروهای نظامی و افزایش رفتوآمدها در دوره اخیر را از جمله دلایل اصلی رشد مصرف سوخت عنوان کرد.
رئیس کل دادگستری هرمزگان همچنین به موضوع استفاده از کارتهای آزاد جایگاهها اشاره کرد و گفت میزان استفاده از این کارتها در هرمزگان بیش از میانگین کشوری است، اما این موضوع نیز الزاماً به معنای قاچاق سوخت نیست.
وی از اتخاذ تدابیری برای افزایش تعداد کارتهای آزاد در جایگاههای عرضه سوخت خبر داد و ابراز امیدواری کرد با اجرای این تصمیم، روند سوختگیری تسهیل شده و زمان انتظار مردم کاهش یابد.
قهرمانی در پایان تأکید کرد که رضایت مردم باید در اولویت همه دستگاههای اجرایی قرار داشته باشد و هیچ مسئولی نباید نسبت به مشکلات روزمره شهروندان بیتفاوت باشد.
نشست خبری هفته قوه قضاییه در هرمزگان در حالی برگزار شد که دو موضوع مهم، یعنی پیگیری پرونده دانشآموزان قربانی مدرسه شجره طیبه میناب و تلاش برای ساماندهی وضعیت سوخت استان، بیش از سایر مباحث مورد توجه قرار گرفت. دو موضوعی که اگرچه ماهیتی متفاوت دارند، اما هر دو به مطالبه مشترک مردم بازمیگردند؛ مطالبه عدالت، پاسخگویی و خدمترسانی مطلوب.
