صفهای طولانی بنزین در هرمزگان، زنگ هشدار تازهای برای بازنگری در مدیریت سوخت این استان راهبردی بود؛ حالا با تصمیمات جدید مسئولان و ارائه طرح ویژه به تهران، نگاهها به آینده توزیع سوخت و پایان این چالش دوخته شده است.
به گزارش اختصاصی روزنامه دریای اندیشه؛صفهای طولانی بنزین در هفتههای اخیر، بار دیگر موضوع مدیریت مصرف و تأمین سوخت در هرمزگان را به یکی از دغدغههای اصلی مردم و مسئولان تبدیل کرد؛ مسئلهای که اکنون با تصمیمات جدید ستاد مدیریت انرژی استان، در مسیر اصلاح قرار گرفته است.
افزایش جایگاههای عرضه بنزین آزاد، فعالیت شبانهروزی این جایگاهها و ارائه طرحی ویژه به پایتخت، بخشی از راهکارهایی است که برای عبور از این چالش در دستور کار قرار گرفته است.
هرمزگان به عنوان یکی از مهمترین استانهای راهبردی کشور در حوزه انرژی، حملونقل و تجارت، همواره شرایط متفاوتی نسبت به بسیاری از نقاط کشور داشته است. قرار گرفتن در مسیر ترددهای گسترده، فعالیت بنادر، وجود مناطق آزاد کیش و قشم و همچنین سفرهای آخر هفتهای از استانهای همجوار، باعث شده میزان مصرف سوخت در این استان با الگوهای معمول همخوانی نداشته باشد.
در هفتههای اخیر اما صفهای طولانی مقابل جایگاههای سوخت، تصویری متفاوت از چالشهای مدیریت انرژی در استان به نمایش گذاشت؛ صفهایی که علاوه بر ایجاد نارضایتی عمومی، زمان و هزینه زیادی را از شهروندان و فعالان اقتصادی گرفت.
استاندار هرمزگان با اشاره به این شرایط، از برگزاری حدود ۱۰ جلسه کارشناسی در ستاد مدیریت انرژی استان خبر داده و اعلام کرده است که مجموعهای از تصمیمات جدید برای کاهش فشار موجود اتخاذ شده است.
بر اساس این تصمیمات، در روزهای پایانی ماه جاری، ۶ جایگاه جدید برای عرضه بنزین آزاد وارد مدار میشوند و توزیع بنزین آزاد نیز به شکل ۲۴ ساعته ادامه خواهد داشت.
این اقدام را میتوان نخستین گام عملی برای کاهش تراکم در جایگاهها دانست؛ چرا که بخش قابل توجهی از صفها ناشی از محدودیت دسترسی به سوخت آزاد و افزایش تقاضا در ساعات مشخص بوده است.
با این حال، تجربه هفتههای گذشته نشان داده که مدیریت سوخت در هرمزگان تنها با افزایش عرضه مقطعی حل نمیشود و نیازمند یک برنامه متناسب با شرایط خاص استان است.
در همین راستا، طرحی کارشناسیشده برای مدیریت سهمیه سوخت از سوی استان تهیه و به تهران ارسال شده است؛ طرحی که هدف آن ایجاد تناسب میان سهمیهها و واقعیتهای مصرفی هرمزگان عنوان شده است. مسئولان استان معتقدند شرایط جغرافیایی و اقتصادی هرمزگان، از جمله حضور مناطق آزاد، تردد گردشگران و عبور خودروهای بیناستانی، ضرورت بازنگری در سهمیه سوخت این استان را افزایش داده است.
استاندار هرمزگان ضمن پذیرش وجود اختلالات ایجادشده در اجرای طرح مدیریت سوخت، اعلام کرده است که قرار بود این طرح از ابتدای خردادماه اجرا شود اما مشکلات اجرایی باعث شد روند کار مطابق برنامه پیش نرود. اکنون تلاش مدیران استان بر این است که با یک برنامه مدون و مبتنی بر بررسیهای کارشناسی، شرایط به حالت پایدار بازگردد. فعال شدن کارتهای اضطراری در جایگاهها نیز یکی دیگر از اقدامات فوری برای کاهش فشار موجود بوده است؛ اقدامی که میتواند در کوتاهمدت از شدت صفها بکاهد، اما راهکار اصلی همچنان نیازمند تصمیمات ملی و اختصاص سهمیه متناسب با شرایط هرمزگان است.
چالش اصلی کجاست؟
مسئله سوخت در هرمزگان فقط موضوع کمبود یا توزیع نیست؛ بلکه ترکیبی از افزایش تقاضا، شرایط جغرافیایی، حجم بالای تردد و تفاوت میان سهمیههای موجود با نیاز واقعی استان است. به همین دلیل، تصمیمهای جدید باید علاوه بر مدیریت صفهای امروز، نگاهی بلندمدت به الگوی مصرف انرژی در جنوب کشور داشته باشد.
آینده این طرح اکنون به جلسه ملی پیشرو گره خورده است؛ جایی که قرار است پیشنهاد هرمزگان برای مدیریت بهینه سوخت بررسی شود. تصویب این پیشنهاد میتواند نقطه آغاز اصلاحی باشد که هدف آن نه فقط شکستن صفهای بنزین، بلکه ایجاد یک مدل پایدار برای مدیریت انرژی در یکی از مهمترین استانهای کشور است.
صفهای بنزین؛ نشانه یک مسئله بزرگتر در مدیریت انرژی هرمزگان
صفهای طولانی بنزین در هرمزگان را نمیتوان تنها یک اختلال مقطعی در عرضه سوخت دانست؛ این اتفاق بار دیگر نشان داد که مدل مدیریت انرژی در استانهای با شرایط خاص، نیازمند بازنگری جدی است.
هرمزگان به دلیل قرار گرفتن در قلب فعالیتهای تجاری و دریایی کشور، میزبانی از بنادر مهم، مناطق آزاد و حجم بالای ترددهای گردشگری و ترانزیتی، الگویی متفاوت از مصرف سوخت دارد؛ الگویی که نمیتوان آن را با میانگینهای معمول کشوری سنجید.
واقعیت این است که افزایش تقاضا در هرمزگان، فقط ناشی از مصرف روزمره شهروندان نیست؛ بخشی از آن به نقش این استان در اقتصاد ملی بازمیگردد. خودروهای عبوری، سفرهای فصلی،
جابهجایی کالا و فعالیتهای اقتصادی، همگی فشار مضاعفی بر شبکه توزیع سوخت وارد میکنند.
در چنین شرایطی، اگر سهمیهها بر اساس واقعیتهای میدانی تنظیم نشود، نتیجه آن چیزی خواهد بود که مردم در هفتههای اخیر تجربه کردند؛ یعنی تجمع، اتلاف زمان و افزایش نارضایتی است. از سوی دیگر، تجربه اخیر یک پیام روشن برای سیاستگذاران دارد؛ مدیریت سوخت تنها با کنترل مصرف امکانپذیر نیست، بلکه باید همزمان به موضوع عرضه، زیرساخت جایگاهها و ویژگیهای منطقهای توجه شود.
اضافه شدن جایگاههای عرضه بنزین آزاد و فعال شدن کارتهای اضطراری میتواند یک اقدام فوری برای کاهش فشار باشد، اما راهحل پایدار زمانی شکل میگیرد که یک نسخه متناسب با شرایط هرمزگان طراحی شود.
اکنون نگاهها به تصمیم ملی درباره پیشنهاد استان دوخته شده است؛ تصمیمی که میتواند مشخص کند آیا هرمزگان همچنان با یک الگوی یکسان کشوری مدیریت خواهد شد یا اینکه شرایط ویژه این استان در سیاستگذاری انرژی به رسمیت شناخته میشود. مسئله امروز هرمزگان فقط صف بنزین نیست؛ بلکه آزمونی برای هماهنگی میان سیاستهای ملی و واقعیتهای محلی است.
اگر تصمیمات آینده بر پایه دادههای واقعی مصرف، ظرفیتهای اقتصادی و شرایط جغرافیایی استان گرفته شود، میتوان امیدوار بود که صفهای بنزین به جای تبدیل شدن به یک بحران تکرارشونده، به نقطه شروع اصلاحات اساسی در مدیریت انرژی جنوب کشور تبدیل شود.
